6 czerwca w warszawskim Multikinie Złote Tarasy odbyło się jedno z najbardziej wyczekiwanych wydarzeń intelektualno-kulturalnych w Polsce – TEDxWarsaw 2025. Na scenie wybrzmiały historie, które łączyły pamięć o przeszłości z analizą współczesnych wyzwań i śmiałym spojrzeniem w przyszłość. Od samotnych podróży, przez przemiany mózgu i technologiczne innowacje, po tematy tabu – publiczność zanurzyła się w wielowymiarową refleksję nad kondycją człowieka XXI wieku.
„TEDxWarsaw 2025 był o widzeniu rzeczy, które umykają. O mówieniu na głos tego, co zwykle przemilczane. Czasem jedna opowieść może zmienić wszystko – dlatego tu jesteśmy” – mówi Ewa Turek, kuratorka TEDxWarsaw.
Wydarzenie poprowadził Robert Jarek, a w poszczególnych częściach towarzyszyli mu: Piotr Rudzki, Cyryl Junior Dim (część anglojęzyczna) oraz Magdalena Kumorek. Uczestnicy mogli doświadczyć poruszających momentów artystycznych, które przygotowali: Anna Hamela, Maria Holka oraz zespół Afterglow. Na żywo powstawały również notatki wizualne, które tworzyła BASIA RYSUJE – artystka znana z przekładania idei na obrazy, które w oryginalny i przystępny sposób podsumowywały treści wystąpień.
W przestrzeni eventu pojawiło się wiele ciekawych stoisk partnerów i firm wspierających – m.in. Nationale Nederlanden, Prime Speakers, Happy Pins, Gridaly, Woda Mila, Warszawska Organizacja Turystyczna, High Culture oraz Green Caffe Nero – oferując uczestnikom kreatywne doświadczenia i inspiracje także poza sceną.
Wczorajsze wybory: co straciliśmy, a co możemy jeszcze ocalić
Marcin Sarzyński przypomniał o zanikających zawodach i umiejętnościach, które nie znajdą się w Google ani na YouTube. Przez historię o własnoręcznie zrobionym legowisku dla psa zaprowadził nas do świata rzemieślników, których liczba w Polsce dramatycznie spadła – z 1,5 miliona w 1995 roku do zaledwie 250 tysięcy dziś. To ostrzeżenie i apel zarazem: uczmy się od mistrzów, zanim znikną, a z nimi unikalność naszego świata.
Aleksandra Mae Orlikowska z kolei pokazała, że samotność może być siłą napędową rozwoju. W czasie pandemii ruszyła samotnie rowerem przez 12 krajów Europy. Ta podróż stała się nie tyle wycieczką, co głębokim ćwiczeniem neuroplastyczności mózgu, odwagi i odkrywania siebie. „W świecie pełnym szumu, najodważniejszym aktem może być wybranie samotności – tej prawdziwej, intencjonalnej, która nie izoluje, lecz wzmacnia” – mówiła ze sceny.
Dr Kamil Rudol zaprosił do refleksji nad kondycją sądów i pytaniem, czy w dobie algorytmów prawo wciąż potrzebuje prawdy. Wystąpienie prawnika, który przez siedem lat przyglądał się wymiarowi sprawiedliwości od środka, zderzyło teoretyczną sprawiedliwość z rzeczywistością proceduralną. Uwaga: to nie był manifest przeciw AI, lecz apel o jej mądre wykorzystanie – z człowiekiem jako ostatecznym głosem.
W rozmowie Ewy Turek z Izabelą Bartnicką padło pytanie: czy człowiek 2040 roku nadal będzie człowiekiem? W świecie, w którym dzieci od niemowlęctwa patrzą na rodziców scrollujących ekrany, a dotyk – nasz kluczowy zmysł – wypierany jest przez powiadomienia, odpowiedź nie jest oczywista. Mózg pozostaje neuroplastyczny przez całe życie, ale coraz częściej uczy się nie tego, co trzeba – karmiony algorytmami, uzależniony od bodźców, które przynoszą chwilową gratyfikację. Phantom vibration syndrome, nomofobia, cyfrowy szum – to nie science fiction, to codzienność. Człowiek przyszłości to wciąż my, ale tylko jeśli zadbamy o relacje, bliskość i zmysłowe doświadczanie świata poza ekranem.
Dzisiejsze konsekwencje: codzienność jako wyzwanie i szansa
W rozmowie Alicji Trojanowskiej-Laskowskiej z Leszkiem Cichym, pierwszym Polakiem na Mount Everest, pojawił się temat osobistych szczytów. „Każdy ma swój Everest” – padło ze sceny, przypominając, że nie trzeba iść w Himalaje, by mierzyć się z własnymi górami.
Mick Griffin zaprosił do porzucenia strachu przed porażką. Jego droga – bez znajomości języka, bez pracy, ale z determinacją – pokazała, że czasem to, co niemożliwe, tworzy przestrzeń do innowacji. W TRAFFIT Library pozwolił czytelnikom… pisać po książkach. Bo marginesy mogą być miejscem rozmowy między czytelnikami. „Nie czekaj na drzwi. Zbuduj własne.”
Dr Halszka Witkowska przeanalizowała ponad 800 listów pożegnalnych i ze sceny mówiła wprost: samobójstwo nie jest wyborem śmierci, lecz ucieczką od bólu, którego nie umiemy inaczej znieść. Jej apel był prosty, ale bardzo trafiony: “Zobacz. Usłysz. Zapytaj”. Rozmowa nie zastąpi terapii, ale może kupić komuś czas – czas, w którym pojawi się nadzieja.
Na koniec drugiego panelu Noemi Zabari, astrofizyczka, przybliżyła publiczności niezwykły świat mionów – cząstek powstających z promieniowania kosmicznego, które pozwalają dziś dosłownie „widzieć przez ściany”. Dzięki nim możemy monitorować wulkany, wykrywać niebezpieczne sytuacje i badać struktury niedostępne dla ludzkiego oka. Brzmi jak science fiction, ale to teraźniejszość, która zmienia świat. „Nie musisz być naukowcem, żeby być częścią nauki” – przypomniała ze sceny.
Wizja jutra: od historii i AI, przez psychikę żołnierza, po świadome jedzenie
Trzeci panel TEDxWarsaw 2025 skupił się na przyszłości nauki, technologii i rozwoju osobistego. Ewelina Gdaniec pokazała, jak VR i AR rewolucjonizują nauczanie historii, angażując zmysły i pozwalając uczniom przenieść się do średniowiecznego rynku, co zwiększa zapamiętywanie wiedzy aż do 70%. Kamil Sołdacki zademonstrował, jak conversational AI przekształca czytanie w interaktywny dialog z literackimi postaciami, czyniąc treść nie tylko wiedzą, lecz żywym towarzyszem intelektualnej przygody.
Magdalena Kumorek w rozmowie z Beatą Pawlikowską poruszyły temat świadomego jedzenia i pułapek przemysłu spożywczego, ucząc, jak rozpoznawać manipulacje w „dżungli jedzenia” i podejmować zdrowsze wybory.
Anna Werner-Maliszewska, była oficer i psycholog, przedstawiła metody wojskowego treningu wytrzymałości psychicznej: skupienie na tym, co mamy pod kontrolą, szybkie działanie i poszukiwanie wsparcia, które można wytrenować niczym mięśnie. „Bądź jak snajper” – podsumowała, podkreślając, że odporność mentalna jest kluczem do radzenia sobie z codziennym stresem i presją.
W tym dniu organizatorzy mieli również wyjątkowego gościa, który przyleciał na TEDxWarsaw z centrali TED. Will Davis TEDx Director, przedstawił na scenie historię lokalnych wydarzeń TEDx. Pogratulował organizatorom profesjonalizmu w organizacji.
Otwórz się na zmianę: przyszłość zaczyna się dziś
TEDxWarsaw 2025 to wydarzenie, które nie szukało łatwych odpowiedzi, lecz stawiało odważne pytania istotne dla współczesnego człowieka i społeczeństwa. Przez pryzmat rzemiosła, samotności, roli technologii w wymiarze sprawiedliwości, wyzwań cyfrowego świata dla dzieci, siły rozmowy ratującej życie oraz kosmicznych zjawisk wpływających na naszą codzienność, uczestnicy zostali zaproszeni do głębokiej refleksji nad tym, czym jest i czym może być nasza przyszłość.
Tegoroczna edycja podkreśliła, że przyszłość to nie tylko rozwój technologiczny i wiedza, ale przede wszystkim postawa – gotowość do nauki, otwartość na zmianę oraz pielęgnowanie relacji z innymi i z samym sobą. To właśnie od nas zależy, czy zmiany te przyniosą prawdziwy postęp i rozwój, a nie tylko powierzchowne rozwiązania.
TEDxWarsaw 2025 zainspirował do działania, pokazując, że przyszłość nie dzieje się gdzieś daleko, ale tutaj i teraz – w nas samych. Wydarzenie to stało się przestrzenią spotkania idei, emocji i odwagi, które motywują do aktywnego kształtowania lepszego świata.
Siłą tego wydarzenie jest również networking uczestników. To łączenie różnych światów w rozmowie i działaniu, tak aby idee z większą siłą szły dalej w świat. Razem zmieniamy świat na lepsze.
Zdjęcia z wydarzenia dostępne są pod linkiem: https://akpa.pl/foto/wydarzenia/tedxwarsaw-2025_76078&width=996.
Indywidualne wystąpienia zostaną opublikowane na oficjalnej stronie TED.
Do zobaczenia za rok!
